Opieka Okołooperacyjna w Ginekologii i Onkologii Ginekologicznej

1. Zabiegi endoskopowe Justyna Krysa, Krystyna Piekut 1

1.1. Laparoskopia 1

Procedura przygotowania pacjentki do zabiegu 2

Analiza stanu ogólnego pacjentki 3

Badanie ginekologiczne i USG narządu rodnego 4

Ocena i kontrola podstawowych parametrów życiowych 6

Profilaktyka zakrzepowo-zatorowa 6

Profilaktyka zakażeń 7

Przygotowanie pola operacyjnego 7

Przygotowanie przewodu pokarmowego do zabiegu 8

Analgezja przedoperacyjna 9

Procedura postępowania po zabiegu 11

1.2. Histeroskopia 14

Zasady wykonania zabiegu 15

Przygotowanie pacjentki do zabiegu 16

Przebieg histeroskopii 18

Opieka po histeroskopii 18

2. Operacje ginekologiczne wykonywane z dostępu brzusznego Katarzyna M. Kanadys, Grażyna Stadnicka, Anna B. Pilewska-Kozak, Elżbieta Łyczak 23

2.1. Przygotowania dalsze pacjentki do operacji 24

2.2. Przygotowania bliższe do operacji brzusznych 27

Główne elementy postępowania położnej w przygotowaniu do histerektomii – podsumowanie 32

2.3. Opieka po operacjach z dostępu brzusznego 33

Główne elementy postępowania pielęgniarskiego po histerektomii – podsumowanie 40

3. Radykalne wycięcie sromu Grażyna Stadnicka, Anna B. Pilewska-Kozak, Agnieszka Bałanda-Bałdyga, Elżbieta Łyczak 45

3.1. Przygotowanie do wulwektomii 48

3.2. Postępowanie po wulwektomii 50

3.3. Zalecania pooperacyjne dla pacjentki wypisanej ze szpitala 54

4. Korekty chirurgiczne wad narządu rodnego Marta Joanna Monist 57

4.1. Wady w obrębie macicy i pochwy – Zespół Mayera-Rokitansky’ego-Küstera-Hausera (MRKH) 61

Diagnostyka 62

Leczenie operacyjne 62

Opieka okołooperacyjna nad pacjentką z zespołem MRKH 63

Psychologiczne aspekty leczenia wrodzonych wad rozwojowych narządu rodnego 65

4.2. Poprzeczna przegrody pochwy 67

4.3. Przerost warg sromowych 68

4.4. Urazy narządu rodnego 70

Zaopatrywanie urazów narządów płciowych 72

5. Operacje wykorzystywane w uroginekologii Grażyna Stadnicka, Krystyna Piekut, Agnieszka Bałanda-Bałdyga, Anna B. Pilewska-Kozak 75

5.1. Diagnostyka 76

5.2. Nietrzymanie moczu – leczenie operacyjne 81

Nietrzymanie moczu – metody leczenia operacyjnego 82

Procedury postępowania w zakresie przygotowania do zabiegu 82

Procedura przygotowania pacjentki z nietrzymaniem moczu do zabiegu operacyjnego 83

Procedury postępowania w zakresie opieki sprawowanej przez położną po zabiegach 85

5.3. Obniżenie narządu rodnego – leczenie operacyjne 86

Rodzaje operacji 88

Procedury w zakresie przygotowania do zabiegów 90

Procedury w zakresie opieki pielęgniarskiej po zabiegach 92

6. Stany zagrożenia życia w okresie okołooperacyjnym Beata Pięta, Marlena Grabowska 97

6.1. Rozpoznawanie stanu zagrożenia 97

Krwawienia i krwotoki okołooperacyjne 99

Miejsce i przyczyny krwawień w okresie okołooperacyjnym 102

Krwotoki po operacjach radykalnych w przypadku inwazyjnego raka szyjki macicy i raka endometrium 103

Postępowanie położnej w sytuacji wystąpienia krwotoku pooperacyjnego 104

Stan nagły związany z insuflacją gazu 105

Ciąża ektopowa 106

7. Ból po operacjach ginekologicznych w aspekcie biologicznym i psychologicznym Wioletta Mędrzycka-Dąbrowska, Aleksandra Gutysz-Wojnicka 109

7.1. Etiologia bólu w ginekologii 110

7.2. Ból pooperacyjny 111

Ból przewlekły 111

7.3. Ból w chorobie nowotworowej 112

7.4. Wybrane stany kliniczne związane z występowaniem bólu 113

7.5. Ból przewlekły po operacjach ginekologicznych a jakość życia kobiet 115

Metody monitorowania bólu pooperacyjnego 116

7.6. Metody łagodzenia bólu – farmakologiczne (drabina analgetyczna) 119

Leczenie bólu o niewielkim nasileniu (1–4 w skali NRS; I stopień drabiny WHO) 118

Leczenie bólu o umiarkowanym nasileniu (4–6 w skali NRS; II stopień drabiny WHO) 120

Leczenie bólu o znacznym nasileniu (> 6 w skali NRS; III stopień drabiny WHO) 121

Koanalgetyki 122

7.7. Metody leczenia bólu – niefarmakologiczne 123

Neuromodulacja 123

Psychologiczne metody leczenia bólu 124

Fizykalne metody leczenia bólu 124

7.8. Leczenie bólu we wczesnym okresie pooperacyjnym 125

8. Rehabilitacja okołooperacyjna w ginekologii oraz onkologii ginekologicznej Justyna Chmiel, Agnieszka Karska 133

8.1. Przedoperacyjne postępowanie fizjoterapeutyczne – przygotowanie pacjentki do zabiegu 134

8.2. Rehabilitacja pooperacyjna z uwzględnieniem rodzaju i specyfiki zabiegu 136

Metody fizjoterapeutyczne stosowane w terapii mięśni dna miednicy 142

8.3. Terapia blizny pooperacyjnej 145

8.4. Metody fizjoterapeutyczne w łagodzeniu bólu przewlekłego po operacjach ginekologicznych 148

8.5. Edukacja chorej w zakresie zasad ergonomii i ochrony dna miednicy w życiu codziennym 148

8.6. Późna rehabilitacja pooperacyjna: psychoterapia, kinezyterapia, fizykoterapia, ergoterapia 149

8.7. Leczenie uzdrowiskowe w rehabilitacji po operacjach ginekologicznych 151

9. Kobieta po operacji ginekologicznej – opieka w warunkach domowych i przygotowanie do samoopieki Kinga Syty 155

9.1. Obserwacja ogólnego stanu zdrowia 156

9.2. Pielęgnacja rany pooperacyjnej 157

Laparotomia 157

Wulwektomia 158

Operacje drogą pochwową 159

Korekty narządu rodnego 160

9.3. Dieta w wybranych stanach klinicznych 160

Dieta regeneracyjna 161

Dieta przygotowująca organizm do chemioterapii lub radioterapii 161

Dieta redukcyjna 163

9.4. Styl życia po operacjach stosowanych w ginekologii 163

9.5. Zalecenia w zakresie aktywności seksualnej w wybranych stanach klinicznych 164

10. Opieka paliatywna nad pacjentką leczoną operacyjnie z powodu choroby ginekologicznej o niepomyślnym rokowaniu Anna Francesca Łęcka 167

10.1. Organizacja opieki paliatywnej w Polsce 168

Struktura opieki paliatywnej w Polsce 169

10.2. Zasady postępowania w zakresie opieki paliatywnej 170

Ból 170

Odleżyny 177

Obrzęk limfatyczny 182

Opieka duchowa 186

Problemy psychospołeczne 187

11. Pacjentka w konfrontacji z leczeniem operacyjnym w ginekologii – skuteczne komunikowanie się i zapotrzebowanie na wsparcie Ewa Humeniuk 189

11.1. Psychologiczne problemy pacjentki w oddziale ginekologii 189

Psychologiczne problemy pacjentki w początkowym okresie pobytu w oddziale ginekologii 190

11.2. Komunikacja z pacjentką w oddziale ginekologii 190

11.3. Przygotowanie psychiczne pacjentki do zabiegu chirurgicznego 191

Stan emocjonalny i jego wpływ na zachowanie pacjentki 192

Metody przygotowania psychicznego do operacji 194

11.4. Psychologiczne problemy okresu pooperacyjnego 195

Zmiany w funkcjonowaniu kobiety po operacji ginekologicznej 195

Metody psychologicznego oddziaływania terapeutycznego w okresie pooperacyjnym 196

12. Wyzwania etyczne w opiece okołooperacyjnej nad pacjentką z wybranymi schorzeniami ginekologicznymi Beata Dobrowolska 201

12.1. Wprowadzenie 201

12.2. Zasady etyczne w praktyce położnej 202

12.3. Etyka troski w ginekologii operacyjnej 205

12.4. Konflikty wartości oraz podejmowanie decyzji w obszarze ginekologii operacyjnej 206

13. Pytania testowe 211

Opieka okołooperacyjna w ginekologii i onkologii ginekologicznej – klucz do testu 229

Materiały multimedialne 233

Skorowidz 235